|
فرایند ارزیابی و داوری مقالات
نشریه علمی «پژوهش‌های معماری و محیط»
این نشریه از فرایند داوری همتراز دوگانه‌ناشناس (Double-Blind Peer Review) استفاده می‌کند؛ به این معنا که هویت نویسندگان و داوران در تمام طول فرایند ارزیابی برای یکدیگر کاملاً پوشیده و محرمانه باقی می‌ماند.
شرح تفصیلی مراحل داوری
۱. غربالگری اولیه و اصالت‌سنجی (مدت: حداکثر ۳ تا ۵ روز کاری)
- بررسی فرمت و مدارک: کارشناس نشریه تطابق ساختاری مقاله با راهنمای نویسندگان (فرمت فایل، چکیده فارسی/انگلیسی، منابع و…)، بارگذاری فرم‌های تعهدنامه، فرم تعارض منافع و فایل بدون‌نام نویسندگان را بررسی می‌کند.
- بررسی اصالت و همانندجویی: مقاله با استفاده از سامانه‌های رسمی همانندجویی (نظیر همانندجو/سمیم‌نور) بررسی می‌شود. حداکثر درصد همپوشانی مجاز مطابق آیین‌نامه نشریه (معمولاً زیر ۲۰٪ بدون احتساب منابع) لحاظ می‌شود. مقالات با سرقت علمی یا همپوشانی بالا بلافاصله رد می‌شوند.
۲. ارزیابی اولیه توسط سردبیر / دبیر تخصصی (مدت: حداکثر ۱ هفته)
- سردبیر یا دبیر بخش، مقاله را از حیث همپوشانی با اسکوپ و اهداف نشریه (پژوهش‌های معماری، پایداری، محیط کالبدی و رفتاری)، نوآوری علمی، روش‌شناسی پژوهش و کیفیت کلی ارزیابی می‌کند.
- در صورت عدم کفایت علمی، تکراری بودن موضوع یا خارج از حوزه بودن، مقاله بدون ارسال به داوری رد (Desk Reject) می‌شود. در غیر این صورت، داوران واجد شرایط تعیین می‌گردند.
۳. فرایند داوری تخصصی (مدت: ۴ تا ۸ هفته برای هر دور داوری)
- انتخاب داوران: مقاله برای حداقل دو داور مستقل و صاحب‌نظر (دارای مرتبه علمی استادیار به بالا و دارای مقالات مرتبط با موضوع) ارسال می‌شود. انتخاب داور با اجتناب از هرگونه تعارض منافع (مانند همکار پژوهشی بودن، هم‌دانشگاهی بودن یا ارتباط استاد-دانشجویی) صورت می‌گیرد.
- معیارهای ارزیابی داوران:
- اصالت، نوآوری و کاربردی بودن نتایج در حوزه معماری و محیط
- تدوین دقیق مبانی نظری و پیشینه موضوع
- صحت و تناسب روش‌شناسی پژوهش (کیفی، کمی، آمیخته یا تجربی)
- تحلیل داده‌ها، تفسیر دقیق یافته‌ها و استنتاج علمی
- اعتبار و به‌روز بودن منابع داخلی و بین‌المللی
- آرای داوران:
- پذیرش بدون نیاز به اصلاحات (Accept)
- پذیرش مشروط به اصلاحات جزئی (Minor Revision)
- ارزیابی مجدد پس از اصلاحات کلی (Major Revision)
- غیرقابل پذیرش / رد (Reject)
- داور سوم (تطبیقی/مرجح): در صورتی که یکی از داوران مقاله را رد و دیگری پذیرش/اصلاحات اعلام کند، مقاله برای داور سوم ارسال می‌شود تا نظر نهایی اخذ گردد.
۴. اعمال اصلاحات توسط نویسندگان
- نویسندگان موظف‌اند در بازه زمانی تعیین‌شده (۱۴ الی ۳۰ روز) فایل بازنگری‌شده را همراه با جدول پاسخ به نظرات داوران (Point-by-Point Response) در سامانه بارگذاری نمایند.
- در اصلاحات کلی، فایل اصلاح‌شده مجدداً برای داور(ان) ارسال می‌شود تا انطباق اصلاحات تأیید گردد.
۵. تصمیم‌گیری نهایی و اعلام نتیجه
- گزارش نهایی داوری و اصلاحات در جلسه هیئت تحریریه یا توسط سردبیر بررسی و تصمیم قطعی (پذیرش قطعی، نیاز به اصلاح مجدد یا رد مقاله) اتخاذ و از طریق سامانه به نویسنده مسئول ابلاغ می‌گردد.
- پس از پذیرش نهایی، گواهی پذیرش رسمی صادر و مقاله وارد فرایند ویراستاری تخصصی و صفحه‌آرایی می‌شود.
|
